(Mesanedeki idrarın tekrar böbreğe kaçması)

   Normal şartlarda üriner sistemdeki idrar akımı böbreklerden mesaneye (idrar torbası) doğru olur ve her zaman tek yönlüdür. Fakat bazı çocuklarda bu idrar akım mesaneden böbreklere doğru gerçekleşir. Bu duruma vezikoüreteral reflü (VUR) denir. 

   

 

   Çocuklarda vezikoüreteral reflü doğumla gelen bir rahatsızlık olarak ortaya çıkabilmektedir. İdrar kesesi ve üreter kanalları arasında idrar geçişini engelleyen kapak mekanizmasının kısa olması ve idrar geçişini engelleyememesi bu rahatsızlığa yol açmaktadır.

 

   Doğumdan gelen bir kapak sorunundan kaynaklanan reflü, ailevi yani genetik sebeplerden kaynaklanabilmektedir. Annede, babada veya çocuğun kardeşlerinde reflü rahatsızlığı varsa, çocukta da reflü olma olasılığı vardır.

 

Çocuklarda Vezikoüreteral Reflü Sebepleri Nelerdir?

En çok rastlanılan durum, mesane kası doğuştan zayıf olduğu için, mesane kapağı yeterli işlevi gösteremediği için vezikoüreteral reflü görülmesidir.

Bazı vakalarda iki adet üreter yani idrar kanalı olmasından kaynaklanmaktadır.

Bazı çocuklarda üreterin idrar torbasının içine doğru genişlemesi söz konusudur.

Böbreklerden birinde multikistik displastik böbrek adı verilen hastalık varsa, diğer böbrekte vezikoüreteral reflü görülebilmektedir.

Mesane kapasitesi küçük ise yüksek basınç sonucu idrar torbası kapağının bozulması vezikoüreteral reflüye yol açabilir.

Bağırsak mesane bozukluğu problemleri ve Prune-Belly sendromu adı verilen karın kaslarının zayıflığına yol açan hastalık da vezikoüreteral reflüyü tetikleyen sebep olabilmektedir.

 

Belirtileri:

 

İdrar yaparken yanma hissi olur.

Sık sık, az miktarda idrar yapma isteği görülmektedir.

Altına kaçırma rahatsızlığı olabilir.

Kanlı veya kokulu idrar oluşur.

 

Enfeksiyon böbrekleri etkilemişse; 

Yüksek ateş görülür.

Karında veya belde ağrı oluşur.

Kusma görülür.

Vezikoüreteral reflü sonucunda idrar yolu enfeksiyonları dışında oluşan belirtiler de şunlardır; Kabızlık, yüksek tansiyon, İdrarda protein bulunur.

 

     Yeni doğan bebeklerde görülen belirtiler ise şunlardır;

Ateş

Huzursuzluk

Kusma ve ishal

İştahsızlık

Kilo alma problemleri

 

Tanı: işeme sistoüretrografisi (VCUG) 

idrar yoluna konulan ince bir sonda ile çekilen renkli işeme filmidir. Kaçağın şiddeti hafiften ağıra 1 ile 5’e kadar derecelendirilir. 

VUR tespite edilen hastalarda DMSA sintigrafisi yaptırılarak böbrekteki hasar seviyesi belirlenir. 

 

TEDAVİ: Çocuklarda Vezikoüreteral Reflü Nasıl Tedavi Edilir?

Vezikoüreteral reflü tedavisinde çocuğun idrar yolu enfeksiyonlarına engel olunması ve böbreklerinin zarar görmesinin engellenmesi amaçlanmaktadır.

 

Hafif derecelerde VUR’u olup böbrek hasarı minimal, klinik sorunu olmayan hastalarda herhangi bir müdahale gerekmeyip takip yeterli olabilir. 

Bazı çocuklara uzun sure koruyucu antibiyotik tedavisi verilmesi gerekebilir. 

Gerekli olan vakalarda çeşitli cerrahi seçenekleri söz konusudur. 

Kapalı bir ameliyat yaklaşımı olan STING, ameliyat süresi kısa başarı oranları açık ameliyata nazaran düşük bir yüntemdir. Açık ameliyat prosedürlerinin cerrahi başarısı oldukça yüksek olsa da önemli olan nokta hastanın genel çok yönlü olarak değerlendirilip hangi hasta grubunda müdahele gereğinin olduğunun belirlenmesi ve uygun cerrahi tekniğin uygulanmasıdır.

 

Mesane eğitimi ile çocuğun normal işeme alışkanlıkları kazanması, normal işeme yöntemlerini öğrenmesi, genital organlarını ve anal bölgesini nasıl temizlemesi gerektiğini öğrenmesi amaçlanmaktadır. Burada da hedeflenen enfeksiyon oluşumuna zemin hazırlayan etkenlerin ortadan kaldırılmasıdır.

 

Çocuğun kabız olmaması ıkınma problemlerini ortadan kaldıracağı için mesane üzerindeki baskıyı ve reflü dolayısı ile oluşan kaçakları da azaltacaktır. Kabızlığın engellenmesi de bu nedenle önemlidir.